نوروپاتی فمورال :فیزیوتراپی و ورزش برای نوروپاتی عصب فمورال

نوروپاتی فمورال یا عملکرد ناصحیح عصب فمورال، زمانی رخ می‌دهد که قادر به تکان دادن یک بخش از پای خود و احساس آن نیستید، به دلیل آسیب دیدگی عصب‌های پای شما. این شرایط ممکن است به علت آسیب دیدگی، فشار طولانی مدت بر عصب یا آسیب دیدگی عصب ناشی از بیماری ایجاد شود. در بیشتر موارد، این اختلال بدون درمان بهبود نمی‌یابد. با این حال، استفاده از برخی داروها و فیزیوتراپی می‌تواند در مواردی که علائم و نشانه‌ها بهبود نمی‌یابند، مفید باشد. بعد از درمان مشکل اصلی، بهبود کامل خواهید یافت. اگر مشکل شما به طور موفق درمان نشود یا آسیب دیدگی عصبی شما شدید باشد، ممکن است برای همیشه احساس در یک بخش از پای خود را از دست دهید یا قادر به تکان دادن آن نباشید.

 علل بروز نوروپاتی فمورال چیست؟ 

عصب فمورال یکی از بزرگترین اعصاب پا است که در نزدیکی کشاله ران قرار دارد و وظیفه کنترل عضلات را برعهده دارد که به صاف کردن پا و حرکت کردن ران کمک می‌کند و به ایجاد حس در اندام‌های تحتانی پا و قسمت جلوی ران کمک می‌‌کنند. در صورتی که این عصب دچار آسیب دیدگی شود بر روی توانایی بدن شما برای راه رفتن تاثیر می‌گذارد و می‌تواند باعث بروز مشکل در ارتباط با حس در پاها و کف پای شما شود. آسیب دیدگی عصب فمورال می‌‌تواند به دلایل زیر به وجود بیاید:

• جراحت مستقیم عصب
• وجود تومور یا زائده‌ها که باعث مسدود شدن یا گیر افتادن یک بخش از عصب می‌شوند
• شکستگی استخوان لگن
• قرار گرفتن لگن در معرض تشعشعات
• هموراژ یا خونریزی در فضای پشت شکم
• وارد کردن کاتتر درون شریان فمورال برای انجام برخی جراحی‌های خاص

دیابت یکی از دلایل شایع نوروپاتی فمورال است. دیابت می‌تواند به علت نوسانات سطح قند خون و فشار خون باعث آسیب دیدگی گسترده عصب شود. آسیب دیدگی عصب که بر روی ساق پا، ران، کف پا یا انگشتان به دست‌ها و بازوها تاثیر می‌گذارد تحت عنوان نوروپاتی محیطی شناخته می‌‌شود. نوروپاتی فمورال نیز در این مقوله قرار دارد.

 علائم و نشانه‌های نوروپاتی فمورال چیست؟ 

این اختلال عصبی می‌تواند باعث بروز مشکل در راه رفتن شود و پا یا زانوی شما دچار ضعف خواهد شد و شما نمی‌توانید به پای آسیب دیده خود فشار بیاورید. همچنین ممکن است حس‌های مختلفی در پاهای خود داشته باشید که این امر می‌تواند از زانو تا انگشتان پا ادامه داشته باشد. علائم و نشانه‌های نوروپاتی فمورال به شرح زیر می‌باشد:

• بی حسی در قسمت جلوی ران و قسمت داخلی پا
• سوزن سوزن شدن جلوی ران و داخل پا، قسمت ساق و کف پا
• بی حسی و سوزن سوزن شدن در ناحیه تناسلی
• ضعف شدید اندام‌های تحتانی
• مشکل در کشیدن زانو
• عدم همکاری زانوها برای راه رفتن

 آسیب عصب فمورال چگونه تشخیص داده می‌شود؟  

تست و آزمایشات تشخیصی لازم برای شناسایی نوروپاتی فمورال شامل موارد زیر می‌باشد:

 آزمایشات اولیه  

پزشک برای تشخیص نوروپاتی دستمال به علت بروز آن به انجام یک معاینه جسمانی کامل و جامع می‌پردازد و از شما در خصوص آسیب دیدگی یا جراحی در چند وقت اخیر سوال می‌پرسد و سابقه پزشکی شما را ارزیابی خواهد کرد. پزشک به منظور ضعف پاها به انجام تست‌های مخصوص عضله می‌پردازد و به بررسی وجود حس در آنها خواهد پرداخت سپس عکس العمل زانو را بررسی می‌‌کند و از شما در خصوص تغییرات ایجاد شده در هست جلوی ران و قسمت میانی پا سوال خواهد کرد. هدف از انجام این ارزیابی‌ها این است که به این نتیجه برسد که آیا فقط یک عصب درگیر شده است یا آنکه یک مجموعه از اعصاب درگیر شده ‌اند.

 تست هدایت عصبی 

تست هدایت عصبی با هدف بررسی سرعت امواج الکتریکی در اعصاب شما انجام می‌‌شود. واکنش غیر عادی از قبیل ارسال امواج الکتریکی با سرعت پایین معمولاً نشان دهنده آسیب دیدگی اعصاب است.

 الکترومیوگرافی

الکترومیوگرافی باید پس از تست هدایت عصب انجام شود تا پزشک میزان عملکرد مناسب عضلات و اعصاب شما را بررسی کنند که این تست به ثبت فعالیت الکتریکی عضلات می‌پردازد که اعصابی که به آنها منتهی می‌شود فعال هستند. الکترومیوگرافی به پزشک کمک می‌‌کند به این نتیجه برسد که آیا عضله واکنش مناسبی به تحریک ایجاد شده نشان می‌دهد یا خیر. برخی اختلالات خاص باعث عملکرد نامناسب عضله می‌شوند و این امر نشان ‌دهنده وجود ناهنجاری است می‌‌توان به کمک الکترومیوگرافی آن را تشخیص داد. از آنجایی که عصب باعث کنترل و تحریک عضلات شما می‌شود می‌تواند به تشخیص مشکلات مرتبط با عضله و اعصاب کمک کند.

 اسکن ام آر آی و سی تی اسکن

از اسکن ام آر آی برای بررسی بیمار به لحاظ وجود تومور و زائده‌های به وجود آمده یا هرگونه توده در ناحیه عصب فمورال استفاده می‌‌شود که باعث می‌‌شود عصب تحت فشار قرار بگیرد. اسکن ام آر آی از امواج رادیویی و میدان مغناطیسی قوی برای تهیه تصاویر دقیق از نقاط بدن استفاده می‌کند. سی تی اسکن از عکس برداری توسط اشعه ایکس برای ارزیابی زائده‌های استخوانی یا عروق استفاده می‌کند.

 درمان نوروپاتی فمورال 

اولین اقدام برای نوروپاتی فمورال مشخص کردن علت اصلی بروز این مشکل یا مشکلات زمینه ای است. در صورتی که این اختلال به علت تحت فشار قرار گرفتن عصب به وجود آمده باشد هدف از انجام درمان رفع فشار از روی عصب است. در مواردی که آسیب دیدگی خفیف از توانند تحت فشار قرار گرفتن خفیف عصب یا آسیب دیدگی به علت کشیدگی معمولاً مشکل ایجاد شده پس از مدت کوتاهی از بین خواهد رفت. در افراد دیابتی پایین آوردن قند خون تا سطح طبیعی می‌تواند باعث کاهش عملکرد نامناسب عصب شود. در صورتی که عصب شما به صورت خود به خود بهبود پیدا نکند شما به درمان نیاز خواهید داشت که معمولاً شامل دارو درمانی و فیزیوتراپی است.

 دارو درمانی 

پزشک برای کاهش التهاب و رفع تورم ایجاد شده تزریق کورتیکوستروئید را توصیه خواهد کرد. داروهای مسکن به تسکین درد و هرگونه ناراحتی کمک می‌‌کنند.

 فیزیوتراپی و کار دستی

فیزیوتراپی می‌تواند به بهبود قدرت عضلات کمک کند. متخصص فیزیوتراپی به شما برای انجام دادن حرکات کششی و تقویتی کمک خواهد کرد. انجام دادن جلسات فیزیوتراپی می‌تواند به کاهش درد و بهبود توانایی حرکتی کمک کند اما ممکن است شما به استفاده از وسایل ارتوپدی از قبیل بریس برای راه رفتن نیاز داشته باشید. معمولا از بریس برای جلوگیری از تق تق کردن زانو استفاده می‌‌شود. با توجه به شدت آسیب دیدگی عصب و شدت مشکلات ایجاد شده شما به کار درمانی نیز نیاز خواهید داشت. این روش درمانی به شما برای یادگیری برخی مهارت‌ها از قبیل نفس کشیدن و سایر فعالیت‌های خود مراقبتی کمک خواهد کرد تا شما نیز بتوانید به انجام امور روزمره خود بپردازید. در صورتی که شرایط شما علاوه بر انجام این روش‌های درمانی بهبود پیدا نکرده باشد پزشک روش‌های دیگر را توصیه خواهد کرد.

 چگونه ورزش در درمان و پیشگیری از نوروپاتی فمورال موثر است؟ 

ورزش کردن می‌‌تواند با مزایای بسیار زیادی برای افرادی که دچار نوروپاتی فمورال هستند و همراه باشد انواع مختلفی از اختلالات از قبیل بیماری‌ها و آسیب دیدگی اعصاب و علائم و نشانه‌های حاصل از این مشکلات به کمک ورزش درمانی بهبود پیدا می‌کند. در مواردی که شما دچار نوروپاتی دیابتی هستید که شیوع بالایی دارد با علائم نشانه‌هایی از قبیل تغییرات پیش‌رونده در حس، درد و ضعف که از پاها شروع می‌‌شود و با گذر زمان به سایر اندام‌ها انتشار پیدا می‌کند مواجه خواهید شد. در بخش زیر به چند روش ساده اشاره می‌کنیم که شما می‌‌توانید در دوران درمان و کنترل نوروپاتی فمورال انجام دهید:

• به انجام فعالیت‌هایی بپردازید که با توجه به شرایط شما مناسب است. در صورتی که این اختلال بر روی حس در پای شما تاثیر بگذارد یا باعث بروز عوارض جانبی از قبیل زخم پا یا زخم باز شود پزشک به شما توصیه می‌‌کند که با دقت به انجام فعالیت‌های ورزشی سنگین یا پیاده روی طولانی بپردازید و معمولا از شما می‌خواهد مسافت‌های کوتاه را به پیاده روی دوچرخه سواری و شنا اختصاص دهید و به جای دویدن، پریدن و وزنه ‌برداری به انجام حرکات سبک تر در هوای معتدل که نه گرم است و نه سرد بپردازید.
• شما می‌توانید به ورزش کردن در آب یا دوچرخه سواری روی دوچرخه ثابت بپردازید. هر کاری که باعث افزایش تناسب قلب و عروق شما می‌‌شود به افزایش گردش خون در سراسر بدن و بهبود علایم و نشانه‌های شما کمک خواهد کرد.
• در هنگام ورزش کردن از یک کفش مناسب استفاده کنید. استفاده از کفش مناسب که از ژل سیلیکا ساخته شده است برای انجام فعالیت‌هایی که با تحمل وزن بدن همراه هستند از قبیل پیاده روی مفید می‌باشد زیرا آنها به گونه ای طراحی شده اند که از میزان فشار بر روی پا و مفاصل می‌کاهند.
• از جوراب مناسب استفاده کنید تا از میزان ساییدگی پا و عرق کردن پوست کاسته شود و ریسک بروز زخم و تاول پوستی به حداقل برسد. از پوشیدن جوراب تهیه شده از پنبه خودداری کنید.
• به تدریج تعداد دفعات و شدت انجام تمرینات خود را افزایش دهید تا از بروز عوارض جانبی جلوگیری شود. در صورتی که برای اولین بار قصد ورزش کردن را دارید بهتر است قبل از دویدن کمی راه بروید و اگر قصد دارید کمی قدم بزنید با پیمودن یک مسافت کوتاه شروع کنید سپس پاهای خود را بررسی کنید و در صورتی که هر گونه مشکلی در پای شما به وجود آمده بود به پزشک خود اطلاع دهید.

 انجام عمل جراحی 

در صورتی که در بدن شما یک زائده رشد کرده باشد که منجر به بلاک عصب فمورال شده باشد پزشک انجام عمل جراحی را توصیه خواهد کرد تا این ضایعه را بردارد و فشار از روی عصب شما برداشته شود.

 پیشگیری از نوروپاتی فمورال

می‌توان با کنترل قند خون ریسک بروز نوروپاتی فمورال ناشی از دیابت را به حداقل رساند. این امر از اعصاب شما در برابر آسیب دیدگی ناشی از این اختلال محافظت خواهد کرد. اقدامات پیشگیری کننده متناسب با شرایط هر فرد توصیه خواهد شد.